Thỏa ước lao động mang thêm quyền lợi cho công nhân

Quyền lợi người lao động được cụ thể hóa

Liên đoàn Lao động tỉnh Nghệ An cho biết, ưu điểm đáng chú ý trong nhiều thỏa ước lao động tập thể (TƯLĐTT) tại địa phương là quyền lợi người lao động được cụ thể hóa bằng những mức hưởng, điều kiện và chế độ rõ ràng, từ thu nhập hằng tháng đến thời gian nghỉ ngơi, chăm sóc sức khỏe và hỗ trợ khi có những thay đổi trong cuộc sống.

Những nội dung được ghi nhận cho thấy thương lượng tập thể có thể tạo ra giá trị khác biệt khi công đoàn xác định đúng vấn đề người lao động quan tâm và đưa được các đề xuất vào thỏa ước. Tại Công ty TNHH Kyungshin Nghệ An, TƯLĐTT quy định phụ cấp chuyên cần 1,2 triệu đồng/tháng; hỗ trợ nhà ở và xăng xe, mỗi khoản 400.000 đồng/tháng; phụ cấp thâm niên từ 150.000 đến 450.000 đồng/tháng. Người làm việc trong môi trường nóng còn được hỗ trợ giải nhiệt mùa hè. Những khoản này giúp công nhân bổ sung thu nhập, ổn định cuộc sống.

Ở Công ty TNHH Giày Hưng Đạt, theo TƯLĐTT, lương thử việc bằng 90% lương của công việc, cao hơn mức tối thiểu 85% theo quy định của pháp luật. Thỏa ước còn quy định hỗ trợ đi lại 300.000 đồng/tháng, phụ cấp chuyên cần tối thiểu 300.000 đồng/tháng và tuần làm việc 44 giờ.

Công ty Cổ phần WHAUP Nghệ An áp dụng lương thử việc bằng 100% lương chính thức, bữa ăn ca 35.000 đồng/ngày, thưởng tháng lương thứ 13 và nghỉ hưởng nguyên lương ngày 31.12 hằng năm.

Chăm lo còn vượt khỏi câu chuyện tiền lương. Bảo Việt Nhân thọ Bắc Nghệ An có chế độ nghỉ sinh nhật hưởng nguyên lương, hỗ trợ kết hôn, sinh con và hỗ trợ nghỉ hưu tối thiểu 20 triệu đồng. Quỹ Tín dụng nhân dân Nghi Hương dành kinh phí khám sức khỏe định kỳ tối thiểu 3 triệu đồng/người; Công ty TNHH Fu Wing hỗ trợ người nghỉ thai sản thêm khoản tương đương một tháng lương cơ bản.

Điểm chung là quyền lợi được lượng hóa, có mức hưởng rõ ràng. Công nhân có cơ sở đối chiếu, còn công đoàn có căn cứ giám sát doanh nghiệp thực hiện cam kết.

Nâng chất lượng thương lượng từ cơ sở

Theo số liệu sơ kết 9 tháng đầu năm 2026, Nghệ An có 483/590 doanh nghiệp ký TƯLĐTT, đạt khoảng 82%. Qua thẩm định 99 bản thỏa ước, Liên đoàn Lao động tỉnh xếp 4 bản loại A và 21 bản loại B, tổng cộng 25 bản, chiếm 25,3%. Trong khi đó, 70 bản thuộc loại C và D, chiếm 70,7%. Kết quả này đặt ra yêu cầu chuyển trọng tâm từ vận động ký kết sang nâng chất lượng từng điều khoản.

Ở một số doanh nghiệp, thỏa ước chủ yếu chép lại quy định pháp luật; các khoản thưởng, hỗ trợ hoặc phúc lợi được diễn đạt chung chung, phụ thuộc vào tình hình sản xuất, kinh doanh mà thiếu mức hưởng cụ thể. Khi quyền lợi không rõ ràng, công nhân khó biết mình được hưởng gì, công đoàn cũng khó yêu cầu thực hiện.

Bà Hoàng Thị Thu Hương - Trưởng ban Công tác Công đoàn, Liên đoàn Lao động tỉnh Nghệ An - cho rằng, nâng chất lượng thỏa ước phải bắt đầu từ sự thay đổi nhận thức, trách nhiệm của cán bộ công đoàn cơ sở. Thay vì sử dụng mẫu có sẵn, công đoàn cần khảo sát nguyện vọng công nhân, chuẩn bị thông tin và đề xuất điều khoản có lợi hơn, phù hợp với điều kiện doanh nghiệp.

Ông Kha Văn Tám - Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Nghệ An - nhấn mạnh, mọi chủ trương muốn đi vào thực chất phải bắt đầu từ cơ sở, từ những cán bộ công đoàn gần người lao động nhất. Theo ông, công tác chăm lo không thể chỉ dừng ở hỗ trợ vật chất, tặng quà dịp lễ, Tết mà phải đổi mới cách làm, quan tâm nhiều hơn đến đời sống tinh thần và môi trường làm việc. Hoạt động chăm lo cũng cần có chiều sâu, bền vững để người lao động cảm nhận rõ sự đồng hành của tổ chức Công đoàn.