Khi "khối nghỉ hè" về với "khối nghỉ hưu"
Mùa hè, nhiều người gọi vui là mùa "khối nghỉ hè" về gặp "khối nghỉ hưu". Chưa đến ngày các cháu về quê, bà Tô Thị Nụ (Hưng Yên) đã giặt lại chăn màn, dọn dẹp hai căn phòng nhỏ trên tầng 2.
Ngoài sân, ông Trần Thái Liên - chồng bà cắt tỉa cây cối, kiểm tra chiếc xe đạp trẻ em vẫn được cất trong góc từ mùa hè năm trước.
Hai ông bà đều biết chỉ ít hôm nữa, hai "công chúa nhỏ" của con gái út là chị Ngân Giang (Hà Nội) sẽ về quê nghỉ hè. Người con trai thứ 2 - anh Hậu nhà cách đó không xa cũng đưa con về với ông bà và chơi cùng các em.
"Mấy hôm trước khi các cháu về là hai ông bà cứ nhắc nhau suốt. Hôm nay mua gì cho cháu ăn, mai dọn cái gì. Cảm giác háo hức chẳng khác gì chờ Tết", bà Nụ cười hiền.
Ngày các cháu về, căn nhà nhỏ ở Hưng Yên như bừng tỉnh sau nhiều tháng chỉ có hai người già. Khoảng sân rộn ràng tiếng cười. Bàn trà trước hiên nhà trở thành nơi bốn anh chị em nằm nghe bà kể chuyện, bữa cơm đông vui hơn với những câu chuyện ríu rít và cả những lần lũ trẻ tranh nhau nhờ ông bà "phân xử".
Vài năm nay, hè nào chị Ngân Giang cũng đưa hai con gái về quê ngoại. Ban đầu, chị chỉ mong các con có một kỳ nghỉ khác với những ngày quanh quẩn trong căn hộ giữa thành phố. Nhưng điều khiến chị xúc động nhất lại là niềm vui của bố mẹ.
"Tôi thấy bố mẹ vui hẳn lên. Nhà có tiếng trẻ con nên lúc nào cũng rộn ràng. Ông bà bận hơn, mệt hơn nhưng tinh thần cũng khác hẳn", chị chia sẻ.
Những ngày có cháu, cuộc sống của ông bà cũng thay đổi. Sáng sớm, ông Liên đưa các cháu đi dọc đường làng, chỉ cánh đồng lúa, cây nhãn trước sân hay đàn cò trắng cuối bãi. Chiều đến, ông sửa lại cánh diều giấy cất từ mùa hè trước rồi đưa các cháu ra bãi đất đầu làng. Có hôm, mấy ông cháu ngồi chơi ô ăn quan, bắn bi - những trò chơi từng gắn với tuổi thơ của chính ông và bố mẹ các cháu.
Trong căn bếp nhỏ, bà Nụ kiên nhẫn hướng dẫn các cháu vo gạo, nhặt rau, hái húng ngoài vườn rồi cùng cuốn nem.
Với ông bà, mùa hè đồng nghĩa với những ngày bận rộn hơn. Phải dậy sớm, nấu nhiều món hơn, chạy theo những đứa trẻ hiếu động từ sáng đến tối.
"Hết hè các cháu về với bố mẹ, nhà lại vắng. Hai ông bà ăn cơm nhìn nhau cũng thấy nhớ tiếng cười của chúng. Tuổi già chẳng mong gì nhiều. Mỗi mùa hè lại được nghe các cháu gọi 'ông ơi, bà ơi', được đưa chúng ra đồng thả diều, thế là vui rồi", bà Nụ tâm sự.
Khi những đứa trẻ kéo ba thế hệ lại gần nhau
Những đứa trẻ không chỉ mang đến niềm vui cho ông bà mà còn vô tình thay đổi nhịp sống của cha mẹ.
Chị Giang kể, trước đây có những tuần bận rộn đến mức chỉ kịp gọi điện hỏi bố mẹ vài câu rồi lại quay về với công việc. Việc về quê cũng không dễ khi còn lịch học của con và nhiều công việc khác.
Nhưng từ ngày hai con nghỉ hè ở quê, mọi thứ thay đổi. Những cuộc gọi kéo dài hơn, không chỉ hỏi thăm sức khỏe mà còn kể chuyện học của các con, chuyện vườn nhãn năm nay sai quả hay cơn mưa vừa làm ngập cánh đồng.
"Nhiều hôm gọi về định nói chuyện với con năm phút, cuối cùng lại ngồi nói với bố mẹ cả tiếng đồng hồ. Cuối tuần, gia đình tôi lại tranh thủ về quê thăm con, ăn cơm với bố mẹ, thay vì cách vài tháng mới về như trước đây", chị nói.
Không chỉ người lớn, với những đứa trẻ lớn lên ở thành phố, mùa hè ở quê mở ra một thế giới hoàn toàn khác.
Các em theo bà ra chợ, cùng ông thả diều, chơi ô ăn quan với anh chị em họ hay chạy nhảy trên cánh đồng - những trải nghiệm ngày càng hiếm giữa phố thị.
Quan trọng hơn, đó còn là khoảng thời gian để các em hiểu thêm về chính gia đình mình.
Qua những câu chuyện của ông bà về tuổi thơ của bố mẹ, về ngôi nhà, mảnh vườn hay những bức ảnh cũ, lũ trẻ dần biết mình đến từ đâu và thêm gắn bó với cội nguồn.
Khác với chị Giang, anh Trần Nguyện hiện sinh sống và làm việc tại Nha Trang (Khánh Hòa). Khoảng cách địa lý khiến việc đưa hai con về quê không còn dễ dàng.
"Tôi tiếc vì các con không có nhiều thời gian ở cùng ông bà như tuổi thơ của mình. Điều tôi nhớ nhất hồi nhỏ không phải được ăn gì, đi đâu, mà là những buổi chiều theo ông ra đồng, tối ngồi nghe bà kể chuyện. Tôi cũng mong các con có những ký ức như vậy", anh nói.
Thực tế, không phải gia đình nào cũng có điều kiện đưa con về quê mỗi dịp hè hay ông bà còn đủ sức khỏe để chăm cháu trong thời gian dài. Điều quan trọng không nằm ở việc ở cùng nhau bao lâu, mà là khoảng thời gian các thành viên thực sự dành cho nhau.
Rồi mùa hè cũng khép lại. Khoảng sân nhà ông Liên lại trở về vẻ yên tĩnh thường ngày. Nhưng những tiếng cười của các cháu, những bữa cơm quây quần hay cánh diều chao nghiêng trên cánh đồng sẽ còn ở lại trong ký ức của cả ba thế hệ.
Và hơn cả sự gắn kết gia đình, những mùa hè được về quê, được lớn lên trong vòng tay ông bà sẽ trở thành ký ức tuổi thơ đẹp đẽ, theo "khối nghỉ hè" trên suốt hành trình trưởng thành, để mai này mỗi khi nhớ về, ai cũng có một miền quê và một mái nhà để thương, để nhớ.
