Nạn "cò thưa kiện" tại Phú Quốc không phải là câu chuyện mới, nhưng mức độ tinh vi và quy mô tổ chức hiện nay đã vượt xa những vụ việc môi giới đơn lẻ.
Nó đã biến tướng thành một loại hình "dịch vụ đen" chuyên trục lợi trên những kẽ hở của lịch sử đất đai, gây bất ổn an ninh trật tự và trở thành lực cản lớn cho các dự án mang tầm quốc gia.
"Cò thưa kiện" làm đình trệ các dự án quốc gia
Phú Quốc đang ở trong giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ nhất với hàng loạt dự án hạ tầng, đô thị và du lịch đẳng cấp. Tuy nhiên, đi kèm với sự phát triển là bài toán thu hồi đất và bồi thường tái định cư - mảnh đất màu mỡ để các đối tượng "cò" nhảy vào quấy rối.
Phó Chủ tịch UBND Đặc khu Phú Quốc Nguyễn Lê Quốc Toàn thẳng thắn thừa nhận, dù người dân có quyền khiếu nại theo pháp luật, nhưng thực tế thời gian qua xuất hiện nhiều đối tượng am hiểu luật pháp nhưng thiếu đạo đức nghề nghiệp, đi gạ gẫm từng hộ dân đã đồng ý phương án bồi thường để lôi kéo họ ủy quyền kiện tụng lại.
Những hành vi này không đơn thuần là môi giới dân sự mà đã trở thành hành động quấy rối có hệ thống, làm đình trệ các dự án quốc gia, tiêu tốn thời gian của các cấp chính quyền và làm xấu hình ảnh của một Đặc khu năng động trong mắt các nhà đầu tư quốc tế.
Đặc biệt, sự tiếp tay của một bộ phận luật sư "biến chất", những người sẵn sàng ký kết các hợp đồng chia chác lợi nhuận 50/50 trên phần đất rừng của Nhà nước, đã tạo ra một "ma trận" khiếu kiện giả tạo. Họ cố tình đưa ra những lời hứa hão huyền, những hồ sơ đo đạc tự chế không giá trị để người dân tin rằng họ có thể "đổi đời" từ những diện tích đất không đủ điều kiện bồi thường.
Minh bạch và số hóa: "Thuốc đặc trị" cho những cơn sốt đất
Theo các chuyên gia pháp lý và nhà quản lý tại địa phương, giải pháp căn cơ nhất để "cắt đuôi" cò chính là sự minh bạch tuyệt đối. Khi mọi thông tin về quy hoạch, ranh giới rừng, ranh giới dự án được số hóa công khai, người dân có thể dễ dàng tra cứu tọa độ thửa đất của mình trên điện thoại thay vì phải đi hỏi qua trung gian.
Chính quyền Đặc khu đang đẩy mạnh việc hoàn thiện 4 khu tái định cư lớn tại Cửa Cạn, Hồ Suối Lớn, Hàm Ninh và An Thới với quy mô gần 8.000 nền. Đây là nỗ lực rất lớn để ổn định đời sống nhân dân.
"Nếu người dân hiểu rõ chính sách tái định cư nhân văn của tỉnh và thấy rõ ranh giới đất rừng minh bạch, cò sẽ không còn đất diễn" – một cán bộ quản lý chia sẻ.
Tuy nhiên, bên cạnh các biện pháp tuyên truyền và giải quyết hành chính, báo chí và dư luận cũng đặt kỳ vọng sự vào cuộc quyết liệt của cơ quan điều tra Công an tỉnh. Cần phải xử lý hình sự các hành vi giả mạo con dấu, làm giả tài liệu của cơ quan tổ chức, và đặc biệt là xử lý nghiêm những doanh nghiệp đo đạc không phép và nạn cò thưa kiện. Chỉ có những bản án nghiêm minh mới đủ sức răn đe những đối tượng đang xem việc thưa kiện là một nghề kinh doanh béo bở.
Tuyến bài điều tra 5 kỳ của chúng tôi mong muốn là một hồi chuông cảnh tỉnh đối với người dân cần tin vào các văn bản pháp luật hiện hành và sự hướng dẫn của cơ quan Nhà nước. Đừng để mình trở thành quân cờ, thành phương tiện thưa kiện để những kẻ môi giới trục lợi, để rồi cuối cùng lâm vào cảnh "tiền mất tật mang", mất đi cơ hội ổn định cuộc sống tại các khu tái định cư hiện đại.
