Lao động sống như thế nào với mức lương 10 triệu đồng/tháng ở Hà Nội

Tiền nhà trọ - khoản chi lớn nhất

Đối với người lao động ngoại tỉnh, tiền thuê nhà luôn là gánh nặng đầu tiên. Một phòng trọ khép kín diện tích 15–20m² tại các phường, xã ven đô hiện có giá phổ biến từ 3,5-4,5 triệu đồng/tháng, chưa kể tiền điện, nước, internet. Với những khu vực gần trung tâm, giá thuê cao hơn khoảng 30%.

Trung bình, chi phí thuê nhà chiếm khoảng 30–40% tổng thu nhập 10 triệu đồng. Với những lao động có gia đình, con nhỏ, việc thuê nhà rộng hơn đồng nghĩa chi phí còn tăng mạnh, buộc họ phải lựa chọn sống xa trung tâm hoặc chấp nhận điều kiện sinh hoạt chật chội.

Chị Lê Thị Mai Anh, quê Thanh Hóa, là nhân viên kế toán một công ty tại phường Hoàn Kiếm, Hà Nội. Chị Mai Anh có mức lương 10 triệu đồng/tháng. Đã lập gia đình và có con nhỏ 11 tháng tuổi, chị Mai Anh nói phải “gồng” mới đủ sống.

“Lương tôi 10 triệu đồng/tháng, lương chồng tôi 12 triệu đồng/tháng. Các khoản cố định phải chi hằng tháng gồm: Tiền thuê nhà 6 triệu đồng; tiền sữa, bỉm cho con khoảng 2 triệu đồng; tiền ăn cả gia đình 5 triệu đồng; tiền điện, nước 1 triệu đồng; xăng xe đi lại của 2 vợ chồng khoảng 1 triệu đồng. Ngoài các khoản cố định trên, còn nhiều thứ phát sinh, trong đó tôi sợ nhất là con ốm đau. Mỗi lần con ốm, đưa đi khám, lấy thuốc cũng tốn tiền triệu”, chị Mai Anh nói.

Theo nhiều lao động, sau tiền nhà, chi phí ăn uống là khoản chi cố định đắt đỏ. Nếu tự nấu ăn, một người lao động chi tiêu khoảng 2–2,5 triệu đồng/tháng cho thực phẩm cơ bản. Trong trường hợp gia đình đông người, có con nhỏ hoặc đi ăn ngoài thường xuyên, con số này có thể tăng lên 4-6 triệu đồng.

“Để giữ mức chi tiêu trong tầm kiểm soát, vợ chồng tôi buộc phải tiết kiệm tối đa: mang cơm đi làm, hạn chế ăn hàng, cắt giảm các bữa ăn dinh dưỡng và chủ yếu quan tâm chế độ ăn của con. Điều này giúp duy trì ngân sách, nhưng về lâu dài ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe”, chị Mai Anh chia sẻ thêm.

Cũng có mức lương 10 triệu đồng/tháng, anh Đoàn Văn Đức – công nhân một công ty cơ khí tại phường Hà Đông (Hà Nội) cũng phải tằn tiện mới đủ sống.

“Tôi được ăn bữa trưa tại công ty, bữa tối tôi không nấu mà ăn ngoài, trung bình 40.000-50.000 đồng/bữa, thêm tiền ăn sáng, mỗi tháng riêng tiền ăn khoảng 2,5 triệu đồng. Tiền thuê nhà chung với bạn, đã bao gồm điện, nước, internet là 2,5 triệu đồng. Xăng xe, điện thoại 1 triệu đồng. Với 4 triệu đồng còn lại, tôi cố gắng tiết kiệm 1 triệu đồng, còn lại chi cho các khoản khác như ốm đau, hiếu hỉ, về quê, sửa chữa xe máy…”, anh Đức cho hay.

10 triệu đồng vẫn là “mốc mơ ước”?

Theo ông Vũ Quang Thành – Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, dù chi phí sống cao, nhưng 10 triệu đồng/tháng vẫn là mức thu nhập mà nhiều người lao động mong muốn tại Hà Nội. Nguyên nhân xuất phát từ thực tế mặt bằng tiền lương phổ biến hiện nay vẫn “neo” ở mức trung bình. Nhiều vị trí lao động phổ thông, dịch vụ, thậm chí lao động có bằng cấp nhưng thiếu kỹ năng, chỉ được trả lương 6–8 triệu đồng/tháng.

“Đạt mốc lương 10 triệu đồng/tháng được xem là bước cải thiện đáng kể, giúp người lao động “dễ thở” hơn, dù chưa thể gọi là sống thoải mái. Đây cũng là lý do khiến người lao động thường không dám đặt kỳ vọng thu nhập cao hơn, mà lựa chọn mức “vừa đủ sống” để giữ việc làm ổn định”, ông Thành nói.

Bà Nguyễn Thị Lan Hương – nguyên Viện trưởng Viện Khoa học lao động xã hội cho rằng, với mặt bằng giá hiện nay, 10 triệu đồng/tháng chỉ đủ để một người độc thân sống tiết kiệm ở Hà Nội. Mức thu nhập này khó đáp ứng nhu cầu nâng cao chất lượng sống, chăm sóc sức khỏe dài hạn hay tích lũy cho tương lai.

“Nếu không có tăng ca, thu nhập phụ hoặc hỗ trợ từ gia đình, người lao động rất dễ rơi vào vòng xoáy “làm – tiêu – hết”, không có điểm tựa tài chính khi gặp biến cố. Điều này lý giải vì sao nhiều lao động dù có việc làm vẫn luôn trong trạng thái bất an. Câu chuyện 10 triệu đồng/tháng sống thế nào ở Hà Nội không chỉ là vấn đề cá nhân, mà phản ánh bài toán lớn của thị trường lao động đô thị. Khi tiền lương tăng chậm hơn chi phí sinh hoạt, người lao động buộc phải hạ thấp kỳ vọng, chấp nhận sống tiết kiệm, thậm chí hy sinh nhu cầu cá nhân”, bà Hương nhận định.