Khu tái định cư cho người dân vùng lũ Lào Cai. Ảnh: Bảo Nguyên
Những năm gần đây, tình trạng sạt lở đất, lũ quét, sụt lún và các hiện tượng thời tiết cực đoan tiếp tục đặt ra yêu cầu cấp thiết về sắp xếp, bố trí dân cư tại những khu vực có nguy cơ mất an toàn.
Với địa hình miền núi, nhiều khu dân cư nằm ven sông, suối, dưới chân taluy hoặc ở những nơi thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai, việc di chuyển đến nơi ở an toàn không chỉ là nhu cầu trước mắt mà còn là giải pháp bảo đảm sinh kế lâu dài cho người dân.
Nhằm tháo gỡ khó khăn này, tại Kỳ họp thứ 6, HĐND tỉnh Lào Cai khóa XVII đã thông qua Nghị quyết số 39/2026/NQ-HĐND quy định chính sách hỗ trợ thực hiện bố trí dân cư tại các vùng thiên tai, đặc biệt khó khăn, biên giới, di cư tự do và khu rừng đặc dụng trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026-2030.
Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 25.10.2026.
Theo quy định, đối tượng thụ hưởng là các hộ gia đình, cá nhân được bố trí ổn định dân cư theo hình thức tái định cư tập trung, xen ghép hoặc ổn định tại chỗ, trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Trong đó, chính sách ưu tiên các hộ bị mất nhà ở, đất ở do sạt lở, sụt lún đất, lốc, lũ, lũ quét; hộ đang sinh sống tại khu vực có nguy cơ cao xảy ra thiên tai.
Những gia đình ở vùng đặc biệt khó khăn, thiếu đất sản xuất, thiếu nước sinh hoạt, thiếu hạ tầng thiết yếu; người tự nguyện đến sinh sống tại vùng biên giới đất liền; người di cư tự do chưa ổn định cuộc sống và các hộ sinh sống hợp pháp trong khu rừng đặc dụng thuộc diện cần bố trí, ổn định lâu dài cũng được xem xét hỗ trợ.
Điểm đáng chú ý của Nghị quyết là quy định cụ thể mức hỗ trợ tương ứng với từng hình thức bố trí dân cư, qua đó giúp người dân có thêm nguồn lực để di chuyển, xây dựng hoặc sửa chữa nhà ở.
Đối với hình thức tái định cư tập trung, mỗi hộ gia đình, cá nhân thuộc diện được phê duyệt bố trí ổn định dân cư được hỗ trợ 30 triệu đồng để di chuyển nhà ở và tài sản đến nơi ở mới theo phương án được duyệt.
Với hình thức bố trí dân cư xen ghép, tổng mức hỗ trợ tối đa lên tới 100 triệu đồng/hộ.
Trong đó, người dân được hỗ trợ tối đa 30 triệu đồng để tạo mặt bằng làm nhà ở, 60 triệu đồng để làm nhà tại nơi ở mới và 5 triệu đồng để xây dựng nhà vệ sinh.
Trong trường hợp không có điều kiện xây dựng công trình cấp nước sinh hoạt tập trung, các hộ đủ điều kiện còn được hỗ trợ tối đa 5 triệu đồng để tạo nguồn, dẫn hoặc chứa nước phục vụ sinh hoạt tại nơi ở mới.
Đối với những hộ được bố trí ổn định tại chỗ tại khu vực có nguy cơ xảy ra thiên tai nhưng địa phương không có quỹ đất để xây dựng khu tái định cư, tỉnh hỗ trợ 30 triệu đồng/hộ.
Nguồn kinh phí này được sử dụng để sửa chữa, cải tạo, gia cố nhà ở, các công trình phụ trợ và mua sắm vật dụng thiết yếu phục vụ công tác phòng, chống thiên tai.
Để tổ chức thực hiện kịp thời, có hiệu quả Nghị quyết số 39/2026/NQ-HĐND, ngày 29.10 Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành, địa phương và các đơn vị liên quan tổ chức triển khai, đảm bảo phù hợp với các quy định của pháp luật.
