Hồ Định Bình (xã Vĩnh Thạnh) là một trong những hồ nước ngọt lớn nhất Gia Lai, cung cấp nước tưới cho hàng chục nghìn ha đất nông nghiệp. Ảnh: Hoài Phương
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, El Nino đã hình thành và được dự báo có thể đạt cường độ rất mạnh, thậm chí vượt các sự kiện El Nino năm 2015-2016 và 2019-2020.
Từ cuối năm 2026 đến đầu năm 2027, lượng mưa tại Cao nguyên Trung Bộ, Duyên hải Nam Trung Bộ và Nam Bộ có nguy cơ thiếu hụt, mùa mưa có thể kết thúc sớm. Hạn hán, xâm nhập mặn và thiếu nước trên diện rộng được dự báo có nguy cơ cao xảy ra trong mùa khô 2026-2027.
Nguồn nước tại các sông, suối và hồ chứa trên những lưu vực sông lớn cũng đứng trước nguy cơ thiếu hụt vào cuối mùa lũ năm 2026. Dòng chảy trong các tháng mùa cạn năm 2027 có khả năng suy giảm, ảnh hưởng đến nguồn nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt.
Tại Gia Lai, nhiều xã, phường được dự báo có nguy cơ cao thiếu nước sinh hoạt và nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, gồm: Đak Sơ Mei, Ia Hrung, Mang Yang, Pleiku, Thống Nhất, Biển Hồ, Ia Khươl, Chư Păh, Kon Gang, Ia Phí, Ia O, Bầu Cạn, Chư Prông, Gào, Ia Krêl, Ia Lâu, Ia Le, Ea Rốk, Ia Lốp, Bờ Ngoong, Chư Sê, Phù Mỹ, Hoài Ân, Vân Canh, Tây Sơn và Tuy Phước.
Đối với diện tích cây công nghiệp ngoài phạm vi tưới của công trình thủy lợi, các địa bàn có nguy cơ thiếu nước gồm: Ia Grai, Ia Chia, Ia Krái, Ia Hrung, Ia O, Hội Phú, Diên Hồng, An Phú, Thống Nhất, Pleiku, Biển Hồ, Chư Păh, Ia Khươl, Ia Phí, Đak Đoa, Kon Gang, Ia Băng, Đắk Sơmei, Ia Dơk, Ia Dom, Ia Mơr và Phú Túc.
Nắng nóng, thiếu nước còn có thể ảnh hưởng đến nuôi trồng thủy sản, chăn nuôi và làm gia tăng nguy cơ cháy rừng trong mùa khô.
Trước nguy cơ trên, giữa đầu tháng 10, Đoàn công tác tỉnh Gia Lai kiểm tra hồ chứa nước Núi Một (xã An Nhơn Tây), đập dâng Văn Phong (xã Bình Phú) và đập dâng Bảy Yển (phường Bình Định).
Hồ chứa nước Núi Một có nhiệm vụ cấp nước tưới cho khoảng 6.000ha đất nông nghiệp. Trong điều kiện thời tiết bình thường, mực nước hồ trong tháng 10 được duy trì ở mức 43,5-44,5m.
Đập dâng Văn Phong trên sông Côn phục vụ tưới tự chảy cho khoảng 10.925ha đất nông nghiệp, đồng thời kết hợp phát điện. Khi xảy ra mưa lũ, các cửa tràn được mở hoàn toàn để bảo đảm thoát lũ.
Đập dâng Bảy Yển có nhiệm vụ điều tiết nước tưới cho khoảng 13.700ha đất nông nghiệp thuộc hệ thống thủy lợi Tân An - Đập Đá. Để chủ động thoát lũ trước mùa mưa, toàn bộ ván phai tại công trình đã được tháo.
Trước nguy cơ ảnh hưởng của El Nino, tỉnh Gia Lai yêu cầu các đơn vị quản lý, khai thác công trình thủy lợi xây dựng phương án tích trữ, điều tiết nước; tính toán khả năng cấp nước phục vụ sản xuất trong thời gian tới.
Việc vận hành hồ, đập phải linh hoạt, sát diễn biến thời tiết và nguồn nước, bảo đảm cân đối giữa nhu cầu tích nước phục vụ sản xuất, yêu cầu phòng chống thiên tai, an toàn công trình và vùng hạ du.
Các đơn vị phải chuẩn bị đầy đủ nhân lực, vật tư, phương tiện, thiết bị và phương án xử lý tình huống, sẵn sàng ứng phó với mưa lũ bất thường, hạn hán và thiếu nước.
