![]() |
| Tối ngày 19/11, Tổng thống Cộng hòa Azerbaijan Ilham Aliyev và Phu nhân đến Hà Nội, bắt đầu thăm chính thức Việt Nam, từ ngày 19-21/11 theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân. Ảnh: TTXVN |
Tình hữu nghị bền chặt vượt qua khoảng cách địa lý
Tối ngày 19/11, Tổng thống Cộng hòa Azerbaijan Ilham Aliyev và Phu nhân đã đến Hà Nội, bắt đầu thăm chính thức Việt Nam. Là chuyến thăm chính thức Việt Nam lần thứ hai của Tổng thống Ilham Aliyev kể từ khi nhậm chức, sau chuyến thăm lần đầu tiên vào năm 2014, chuyến thăm đánh dấu một mốc son trong mối quan hệ hữu nghị tốt đẹp giữa Việt Nam và Azerbaijan.
Sau hơn một thập niên, nhà lãnh đạo Azerbaijan trở lại trong một bối cảnh mới khi quan hệ hai nước đã ở tầm Đối tác Chiến lược, tin cậy chính trị ngày càng sâu sắc, và cả hai bên đều mong muốn hợp tác có thêm những kết quả cụ thể, xứng với tiềm năng. Điều đó cũng cho thấy, Azerbaijan coi trọng vị thế, vai trò của Việt Nam, cửa ngõ để Azerbaijan tăng cường hiện diện tại châu Á - Thái Bình Dương, qua đó phát huy vai trò cầu nối, sự ủng hộ của Việt Nam nhằm tăng cường quan hệ với ASEAN và các nước trong khu vực Đông Nam Á.
Đối với Việt Nam, chuyến thăm là bước triển khai cụ thể đường lối đối ngoại của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và các nghị quyết của Bộ Chính trị, thể hiện sự coi trọng và quyết tâm của Việt Nam thúc đẩy quan hệ với Azerbaijan ngày càng đi vào chiều sâu, hiệu quả và thực chất. Chuyến thăm được kỳ vọng góp phần đưa quan hệ Việt Nam - Azerbaijan bước sang giai đoạn phát triển mới, tương xứng với tầm vóc của khuôn khổ đối tác chiến lược.
Việt Nam và Azerbaijan cách xa nhau về địa lý nhưng gần gũi về tình cảm. Nền móng của quan hệ hai nước được đặt từ chuyến thăm Azerbaijan của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1959 và chuyến thăm Việt Nam của Nhà lãnh đạo Azerbaijan Heydar Aliyev năm 1983. Việt Nam luôn ghi nhớ sự giúp đỡ quý báu của Azerbaijan trong quá trình đấu tranh thống nhất đất nước trước đây cũng như sự nghiệp xây dựng đất nước hiện nay, đặc biệt Azerbaijan đã giúp đào tạo nhiều nhân lực chất lượng cao cho ngành công nghiệp dầu khí Việt Nam. Các thế hệ chuyên gia, cán bộ Việt Nam từng học tập, công tác tại Azerbaijan đã trở thành những nhịp cầu sống động, góp phần vun đắp quan hệ hai nước. Hai nước có truyền thống hợp tác tốt đẹp trong các lĩnh vực như văn hóa, giáo dục - đào tạo, quốc phòng, giao lưu nhân dân.
Trải qua 34 năm kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 23/9/1992, dù thế giới và mỗi nước có nhiều đổi thay, tình cảm hữu nghị giữa hai nước vẫn là sợi dây gắn kết bền chặt. Năm 2013, Azerbaijan mở Đại sứ quán tại Hà Nội, cùng với đó, các chuyến thăm và tiếp xúc cấp cao giữa hai nước đã mở ra nhiều hướng hợp tác mới. Kênh đối ngoại Đảng cũng được củng cố, với Thỏa thuận hợp tác giữa Đảng Cộng sản Việt Nam và Đảng Azerbaijan Mới ký năm 2023.
Dấu mốc quan trọng nhất là chuyến thăm cấp Nhà nước tới Azerbaijan của Tổng Bí thư Tô Lâm từ ngày 7 đến 8/5/2025. Ngày 7/5/2025, tại Baku, hai bên thông qua Tuyên bố chung về việc thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược giữa Việt Nam và Azerbaijan. Văn kiện này xác định các trụ cột hợp tác lớn, từ chính trị, đối ngoại, quốc phòng, an ninh đến kinh tế, năng lượng, giao thông vận tải, giáo dục và giao lưu nhân dân.
Từ đó, các cuộc tiếp xúc cấp cao và các cấp diễn ra ngày càng sâu sắc. Hai bên nhất trí duy trì trao đổi đoàn, tiếp xúc cấp cao, phát huy hiệu quả các cơ chế hợp tác song phương, trong đó có Ủy ban liên Chính phủ ở cấp Bộ trưởng, đồng thời thúc đẩy triển khai hiệu quả các thỏa thuận đã ký. Trên các diễn đàn đa phương như Liên hợp quốc, Phong trào Không liên kết, Hội nghị về phối hợp hành động và các biện pháp xây dựng lòng tin ở châu Á (CICA), hai nước có nhiều quan điểm tương đồng, thường xuyên tham vấn, phối hợp lập trường và ủng hộ lẫn nhau, cùng thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, tôn trọng Hiến chương Liên hợp quốc và luật pháp quốc tế. Những kết quả đó cho thấy tin cậy chính trị là tài sản quý, là điểm tựa để hai bên cùng mở rộng hợp tác.
Thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Azerbaijan
Bước vào giai đoạn mới, yêu cầu chung là cụ thể hóa khuôn khổ Đối tác Chiến lược bằng những chương trình, dự án thiết thực. Trong lĩnh vực kinh tế, Việt Nam và Azerbaijan có tính bổ trợ rõ nét. Azerbaijan có thế mạnh và kinh nghiệm lâu năm trong khai thác, chế biến dầu khí, đang đẩy mạnh năng lượng tái tạo. Việt Nam có thế mạnh về nông sản, thủy sản, hàng tiêu dùng, sản phẩm công nghiệp chế biến và điện tử.
Đáng chú ý, kim ngạch thương mại song phương năm 2025 đạt gần 150 triệu USD. Việt Nam chủ yếu xuất khẩu máy vi tính, điện thoại, linh kiện và thủy sản, còn nhập khẩu chủ yếu dầu thô và sản phẩm dầu mỏ. Con số này cho thấy xu hướng tăng nhưng còn khiêm tốn so với tiềm năng, và hai bên đã cùng xác định mục tiêu đưa kim ngạch lên tương xứng với tầm Đối tác Chiến lược.
Để cụ thể hoá thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa 2 đất nước, nhiều dự án hợp tác năng lượng cụ thể đang được các doanh nghiệp hàng đầu của hai nước triển khai, ngày càng nhiều nhà đầu tư Việt Nam sang Azerbaijan và doanh nghiệp Azerbaijan đến Việt Nam tìm kiếm cơ hội. Dư địa hợp tác vì thế còn rất lớn, ở lĩnh vực năng lượng Petrovietnam và SOCAR mở rộng hợp tác về thăm dò, khai thác dầu khí tại mỗi nước, dịch vụ dầu khí, đào tạo nhân lực dầu khí, cùng với khí thiên nhiên hóa lỏng và năng lượng tái tạo, đáp ứng nhu cầu bảo đảm an ninh năng lượng và thúc đẩy chuyển dịch năng lượng của Việt Nam.
Hai bên cũng có thể tiếp tục mở rộng hợp tác về mở cửa thị trường nông, lâm, thủy sản, công nghiệp khai khoáng, luyện nhôm, giao thông vận tải, logistics, chuyển đổi số, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Hai bên cũng nhất trí xem xét khả năng miễn thị thực cho hộ chiếu phổ thông của công dân hai nước, khuyến khích mở đường bay thẳng, tăng cường giao lưu nhân dân, hợp tác văn hóa, giáo dục và du lịch, qua đó góp phần củng cố nền tảng xã hội và tình cảm hữu nghị giữa nhân dân hai nước.
Với nền tảng hữu nghị truyền thống, tin cậy chính trị ngày càng vững chắc và quyết tâm chung của Lãnh đạo hai nước, chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Ilham Aliyev và Phu nhân tới Việt Nam được kỳ vọng sẽ tạo xung lực mới cho quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam - Azerbaijan. Quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam - Azerbaijan phát triển ngày càng sâu rộng, thực chất, vì lợi ích của Nhân dân hai nước, vì hòa bình, hợp tác và phát triển ở mỗi khu vực và trên thế giới.



