 |
| Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Hoàng Vũ Thảnh trình bày kế hoạch gỡ vướng các dự án cho doanh nghiệp. Ảnh: Phạm Thọ |
Phân loại dự án, số hóa dữ liệu để tháo gỡ “điểm nghẽn”
Hàng trăm dự án chậm triển khai, kéo dài nhiều năm từng là “điểm nghẽn” lớn đối với sự phát triển của TP. Hồ Chí Minh khi làm lãng phí nguồn lực đất đai, ảnh hưởng môi trường đầu tư và tiến độ các công trình trọng điểm. Trong bối cảnh Thành phố đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế 2 con số, công tác tháo gỡ các dự án tồn đọng được Sở Tài chính xác định là nhiệm vụ trọng tâm.
Với vai trò là cơ quan thường trực của Tổ công tác đặc biệt, Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh đã tham mưu nhiều sáng kiến mới trong tổ chức, điều hành và phối hợp liên ngành, góp phần từng bước giải quyết các dự án kéo dài nhiều năm, đồng thời xây dựng cơ chế xử lý đồng bộ cho giai đoạn tiếp theo.
Theo Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Hoàng Vũ Thảnh, ngay từ quá trình tham mưu xây dựng Kế hoạch số 34/KH-UBND về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các công trình, dự án tồn đọng, Sở Tài chính đã chủ động nghiên cứu và đề xuất nhiều giải pháp mới thay vì xử lý theo từng vụ việc riêng lẻ.
Một trong những sáng kiến được đánh giá có tính đột phá là xây dựng phương pháp phân loại các dự án theo từng nhóm nguyên nhân vướng mắc và từng giai đoạn triển khai. Cách làm này giúp xác định rõ cơ quan đầu mối chịu trách nhiệm tham mưu giải quyết, hạn chế tình trạng chồng chéo hoặc đùn đẩy trách nhiệm giữa các đơn vị.
Trên cơ sở sáng kiến của Sở Tài chính, UBND TP. Hồ Chí Minh đã ban hành Kế hoạch số 34/KH-UBND để xử lý 838 công trình, dự án và khu đất tồn đọng trên địa bàn Thành phố sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Một điểm mới khác là việc đưa vào vận hành Hệ thống dữ liệu các công trình, dự án khó khăn, vướng mắc tồn đọng (Hệ thống 45) tại địa chỉ https://tapchikinhtetaichinh.vn/so-hoa-khoi-thong-diem-nghen-nhieu-du-an-ton-dong-o-tp-ho-chi-minh-hoi-sinh-162436.htmlht45.tphcm.gov.vn. Chỉ sau một tháng vận hành, hệ thống đã tiếp nhận lượng lớn thông tin từ các sở, ngành, địa phương, doanh nghiệp và chủ đầu tư, hình thành cơ sở dữ liệu tập trung phục vụ việc theo dõi, đánh giá và xử lý các dự án.
Theo Sở Tài chính, việc số hóa toàn bộ dữ liệu giúp Thành phố có bức tranh đầy đủ hơn về các “điểm nghẽn”, đồng thời tạo nền tảng cho việc giám sát tiến độ và phân công trách nhiệm trên môi trường số.
Những đổi mới trong cách thức tổ chức và phối hợp đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Theo ông Hoàng Vũ Thảnh, đến nay, Sở Tài chính đã hoàn thành tháo gỡ đối với 220 dự án thuộc Kế hoạch số 34/KH-UBND, trong đó có 44 dự án thuộc thẩm quyền xử lý của Trung ương.
Trong đó, đối với 18 dự án đã được Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo, Sở Tài chính chủ trì tham mưu UBND Thành phố triển khai và hoàn thành 100% các nhiệm vụ được giao. Đơn cử như Dự án tổ hợp căn hộ cao cấp The Grand Manhattan do Tập đoàn Novaland làm chủ đầu tư tại 100 Cô Giang, phường Cầu Ông Lãnh...
Bên cạnh đó, theo Thông báo số 21/TB-VPCP, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu xử lý 12 dự án, gồm các dự án BT, dự án đầu tư tư nhân và tài sản công. Trong số này, Sở Tài chính được giao chủ trì 11 dự án và đến nay toàn bộ 11 dự án đã cơ bản được tháo gỡ hoặc không còn vướng mắc thuộc thẩm quyền Trung ương.
Một trong những kết quả nổi bật là việc Sở đã tham mưu hoàn thành tiếp nhận cơ sở nhà, đất số 1 Lý Thái Tổ từ Bộ Ngoại giao để Thành phố quản lý, chuyển đổi thành công viên phục vụ người dân và du khách.
 |
| Từ tham mưu của Sở Tài chính, khu đất số 1 Lý Thái Tổ từ Bộ Ngoại giao được chuyển giao và trở thành công viên. Ảnh: Phạm Thọ |
Một điểm nhấn khác, theo Thông báo số 283/TB-VPCP của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ về xử lý 6 dự án BT và bất động sản, Sở Tài chính được giao chủ trì 5 dự án. Đến nay, cả 5 dự án đều đã được tháo gỡ hoặc có hướng xử lý cụ thể để nhà đầu tư tiếp tục hoàn thiện thủ tục pháp lý.
Sở Tài chính cũng đã vận dụng Nghị quyết số 212/NQ-CP của Chính phủ để xử lý các vướng mắc trong hợp đồng BT của dự án chống ngập do triều tại TP. Hồ Chí Minh, đưa tiến độ thực hiện từ 87% lên 99%. Đối với dự án đường kết nối từ đường Phạm Văn Đồng đến nút giao Gò Dưa - Quốc lộ 1 thuộc Vành đai 3 TP. Hồ Chí Minh, Sở Tài chính cũng đã phối hợp đôn đốc hoàn thành bàn giao 100% mặt bằng sạch để dự án tiếp tục triển khai.
Ở nhóm dự án đầu tư tư nhân, việc triển khai Kế hoạch số 66/KH-UBND giúp đạt tỷ lệ 100% số dự án được tháo gỡ hoặc có định hướng xử lý, trở thành nhóm đạt kết quả cao nhất trong Kế hoạch số 34/KH-UBND.
Hướng tới xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng trong năm 2026
Bám sát với chỉ đạo của Trung ương, TP. Hồ Chí Minh đặt ra quyết tâm chính trị cao nhất là cơ bản giải quyết 100% các vướng mắc, khó khăn cho các dự án thuộc thẩm quyền của Thành phố ngay trong năm 2026.
Để đạt được mục tiêu đó, Giám đốc Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh Hoàng Vũ Thảnh cho biết, kinh nghiệm từ Kế hoạch số 34/KH-UBND là nền tảng quan trọng để Sở tiếp tục tham mưu UBND Thành phố ban hành Kế hoạch số 243/KH-UBND ngày 29/5/2026 nhằm xử lý các dự án còn tồn đọng cũng như các dự án mới phát sinh, với nhiều điểm đổi mới cả về tư duy lẫn quy trình thực hiện.
Theo đó, qua rà soát, Sở Tài chính đã phân công cơ quan chủ trì đối với 921 dự án. Riêng Sở trực tiếp chủ trì 216 dự án, gồm 90 dự án chuyển tiếp từ Kế hoạch số 34/KH-UBND và 126 dự án mới.
 |
| Một dự án tái khởi động sau khi được tháo gỡ vướng mắc. Ảnh: Phạm Thọ |
Các dự án tiếp tục được phân thành 61 dự án đầu tư công, 97 dự án đầu tư tư nhân, 12 dự án của doanh nghiệp nhà nước, 36 tài sản công và 10 dự án BT để giao nhiệm vụ cụ thể cho từng phòng chuyên môn.
Điểm nhấn trong triển khai Kế hoạch số 34/KH-UBND sẽ là chuyển mạnh từ tư duy “hành chính quản lý” sang “hành chính phục vụ”, lấy hiệu quả giải quyết công việc làm trung tâm.
Kế hoạch mới quán triệt nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thời gian, rõ thẩm quyền” cùng phương châm “chỉ bàn làm, không bàn lùi”.
Trong xử lý từng dự án sẽ tập trung xác định rõ nguyên nhân phát sinh vướng mắc, phân biệt trách nhiệm của cơ quan nhà nước và doanh nghiệp trên cơ sở pháp luật cũng như bối cảnh lịch sử của từng dự án.
Theo Sở Tài chính, điểm tựa pháp lý cho cán bộ thực thi lần này là quy định miễn trừ, loại trừ trách nhiệm theo Kết luận 24-KL/TW và Nghị quyết 29/2026/QH16, giúp cán bộ mạnh dạn, quyết liệt, gạt bỏ tâm lý e dè, sợ sai; tuy nhiên vẫn phải tuân thủ tuyệt đối nguyên tắc bất di bất dịch là “không hợp thức hóa các sai phạm, không làm thất thoát ngân sách và không để trục lợi chính sách”.
Trong thời gian tới, quy trình phân loại dự án cũng được thiết kế lại theo hướng khoa học hơn khi chia thành 3 nhóm nguồn vốn gồm đầu tư công, PPP và đầu tư tư nhân; đồng thời phân theo 5 lĩnh vực gồm đầu tư, quy hoạch, đất đai, xây dựng và thanh tra, kiểm tra, điều tra, thi hành án.
Đối với các dự án có nhiều vướng mắc, cơ chế mới xác định rõ cơ quan “nhạc trưởng” chịu trách nhiệm chủ trì, tránh tình trạng nhiều đơn vị cùng tham gia nhưng không có đầu mối điều phối.
Mô hình Tổ công tác đặc biệt cũng được tinh gọn theo hướng giảm đầu mối nhưng tăng tính quyết đoán trong xử lý công việc. Theo đó, chỉ có sự tham gia của 1 Phó Chủ tịch UBND Thành phố thay vì 5 như trước đây; đồng thời rút gọn cấp độ hoạt động.
Toàn bộ tiến độ thực hiện sẽ được cập nhật trên Hệ thống 45, qua đó tăng cường tính minh bạch, giúp lãnh đạo Thành phố theo dõi trách nhiệm của từng đơn vị và kịp thời chỉ đạo tháo gỡ các khó khăn phát sinh.
Sở Tài chính TP. Hồ Chí Minh kỳ vọng các giải pháp sẽ tiếp tục khơi thông các nguồn lực đầu tư, tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế và hiện thực hóa mục tiêu phát triển Thành phố trong giai đoạn mới.
