Bộ Tài chính làm rõ thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài

Chỉ phải đăng ký góp vốn trong các trường hợp luật định

Cụ thể, thủ tục này áp dụng nếu việc góp vốn, mua phần vốn góp dẫn đến nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ trên 50% vốn điều lệ của tổ chức kinh tế, bao gồm các trường hợp: tăng tỷ lệ sở hữu từ dưới hoặc bằng 50% lên trên 50%; hoặc tiếp tục tăng tỷ lệ sở hữu khi đã nắm trên 50% vốn điều lệ. Ngoài ra, thủ tục đăng ký cũng bắt buộc nếu tổ chức kinh tế có quyền sử dụng đất tại đảo, khu vực biên giới, ven biển hoặc các địa bàn ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh.

Trên cơ sở đó, Bộ Tài chính khẳng định, chỉ khi nhà đầu tư thuộc các trường hợp nêu trên thì mới phải thực hiện thủ tục đăng ký. Việc chuyển nhượng phần vốn góp giữa các nhà đầu tư nước ngoài, trong đó tỷ lệ sở hữu vốn nước ngoài tại doanh nghiệp Việt Nam không thay đổi và doanh nghiệp không hoạt động trong ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện thì không phát sinh nghĩa vụ đăng ký góp vốn theo Luật Đầu tư.

Liên quan đến nội dung trên, việc nhà đầu tư nước ngoài góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp của tổ chức kinh tế phải đáp ứng các quy định, điều kiện về tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài quy định tại Luật Đầu tư. Đồng thời, phải bảo đảm Quốc phòng, an ninh, quy định của pháp luật về đất đai về điều kiện nhận quyền sử dụng đất, điều kiện sử dụng đất tại đảo, xã, phường, thị trấn biên giới, xã, phường, thị trấn ven biển.

Liên quan đến thẩm quyền quản lý, Bộ Tài chính cũng dẫn chiếu Luật Doanh nghiệp, theo đó cơ quan đăng ký kinh doanh có quyền yêu cầu doanh nghiệp báo cáo, giải trình việc tuân thủ quy định pháp luật khi xét thấy cần thiết.

Cơ quan thuế có quyền kiểm tra, ấn định giá chuyển nhượng

Đối với trường hợp nhà đầu tư nước ngoài nộp hồ sơ đăng ký góp vốn, mua phần vốn góp nhưng giá chuyển nhượng dự kiến bị cho là thấp hơn nhiều so với giá trị doanh nghiệp, Bộ Tài chính cho biết, theo quy định của Luật Đầu tư và Nghị định số 31/2021/NĐ-CP của Chính phủ, cơ quan đăng ký đầu tư chỉ xem xét các điều kiện liên quan đến tiếp cận thị trường, quốc phòng - an ninh và đất đai. Nhà đầu tư chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính hợp pháp, chính xác và trung thực của hồ sơ.

Theo Bộ Tài chính, giá chuyển nhượng được xác định là tổng giá trị thực tế mà bên chuyển nhượng thu được theo hợp đồng chuyển nhượng. Trường hợp hợp đồng chuyển nhượng không quy định giá thanh toán hoặc cơ quan thuế có cơ sở để xác định giá thanh toán không phù hợp theo giá thị trường, cơ quan thuế có quyền kiểm tra và ấn định giá chuyển nhượng. Doanh nghiệp có chuyển nhượng một phần vốn góp trong doanh nghiệp mà giá chuyển nhượng đối với phần vốn góp này không phù hợp theo giá thị trường thì cơ quan thuế được ấn định lại toàn bộ giá trị của doanh nghiệp tại thời điểm chuyển nhượng để xác định lại giá chuyển nhượng tương ứng với tỷ lệ phần vốn góp chuyển nhượng...

Như vậy, trường hợp cơ quan thuế có cơ sở để xác định giá thanh toán không phù hợp theo giá thị trường, cơ quan thuế có quyền kiểm tra và ấn định giá chuyển nhượng.

Bộ Tài chính cũng làm rõ trường hợp cơ quan quản lý quyết định không xử lý hồ sơ trong trường hợp nhà đầu tư đã nộp hồ sơ đăng ký góp vốn, mua phần vốn góp nhưng thực tế không thuộc diện phải thực hiện thủ tục này.

Theo quy định tại Nghị định số 31/2021/NĐ-CP, khi từ chối xử lý hồ sơ hoặc không thực hiện thủ tục hành chính về đầu tư, cơ quan đăng ký đầu tư có trách nhiệm thông báo bằng văn bản cho nhà đầu tư và nêu rõ lý do.

Quy định này nhằm bảo đảm tính minh bạch, rõ ràng trong quá trình giải quyết thủ tục đầu tư, đồng thời giúp nhà đầu tư nắm bắt đầy đủ căn cứ pháp lý để thực hiện các bước tiếp theo theo đúng quy định.